โอลิมปิก ล้มกีฬา โด๊ปยา

ดร. รุจิระ บุนนาค

คอลัมน์ แนวหน้าออนไลน์ กฎ กติกา ธุรกิจ

เผยแพร่ : วันศุกร์ที่ 16 สิงหาคม พ.ศ. 2567

ขอแสดงความยินดีกับนักกีฬาไทยที่ได้รับชัยชนะและเป็นเจ้าของเหรียญรางวัล นักกีฬาย่อมได้รับการยกย่องมีชื่อเสียงและได้รับค่าตอบแทนในรูปแบบต่างๆ ที่กำลังจะตามมา บรรดาโค้ชผู้ฝึกสอน และผู้สนับสนุนที่อยู่เบื้องหลังความสำเร็จสมควรได้รับการยกย่องชมเชยเช่นกัน

การแข่งขันกีฬาโอลิมปิกเกิดขึ้นครั้งแรกในโลกเมื่อ 776 ปี ก่อนคริสต์ศักราช (233 ปีก่อนเริ่มพุทธศักราช)ในสมัยจักรวรรดิของกรีก เพื่อสดุดีต่อเทพเจ้าซุส อะพอลโล และโพไซดอน การแข่งขันกีฬาบางประเภท ในยุคนั้นได้ถูกบันทึกว่า นักกีฬาที่แข่งขันจะต้องเปลือยกายในขณะแข่งขัน เพื่อพิสูจน์ความบริสุทธิ์ของตัวเอง

ส่วนการแข่งขันกีฬาโอลิมปิก ยุคใหม่ ถือเป็นกีฬาสากลระดับโลกจัดขึ้นครั้งแรกในปี 1896 (พ.ศ. 2439) ณ กรุงเอเธนส์ ประเทศกรีก ซึ่งถือเป็นสถานที่จัดการแข่งขันกีฬาโอลิมปิกตั้งแต่สมัยโบราณ

แต่ละประเทศหมุนเวียนกันเป็นเจ้าภาพทุกๆ 4 ปี มีคณะกรรมการโอลิมปิกสากล (International Olympic Committee หรือ IOC) ตามกฎบัตรโอลิมปิก เป็นผู้พิจารณาประเทศที่เสนอตัวเป็นเจ้าภาพจัดการแข่งขัน

ประเทศกรีกได้รับการคัดเลือกให้เป็นเจ้าภาพการแข่งขันโอลิมปิกอีกครั้ง เมื่อปี 2004 (พ.ศ. 2547) ในขณะนั้นมีงบประมาณจัดงาน 2,900 ล้านดอลลาร์สหรัฐ แต่กลับขาดทุนถึง 4,500 ล้านดอลลาร์สหรัฐ หรือประมาณ 4 แสนล้านบาท ทำให้ประเทศกรีก เข้าสู่สภาวะถดถอยทางเศรษฐกิจ เป็นเวลาติดต่อกันหลายปี

ส่วนการแข่งขันกีฬาโอลิมปิกล่าสุดในปีนี้ 2024 (พ.ศ. 2567) ที่ประเทศฝรั่งเศสเป็นเจ้าภาพ ตั้งงบประมาณไว้ถึง 5,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐหรือประมาณ 1.5 แสนล้านบาท และไม่ขาดทุน เพราะการจัดงานครั้งนี้ ได้รับการสนับสนุนจากภาคเอกชนเป็นหลักประมาณ 70% ส่วนภาครัฐบาล ออกค่าใช้จ่ายประมาณ 30% นอกจากนี้ ประเทศฝรั่งเศสไม่จำเป็นต้องก่อสร้างสิ่งอำนวยความสะดวกขึ้นใหม่ เพื่อใช้ในการจัดงาน เนื่องจากมีอยู่แล้ว ทำให้ประหยัดค่าใช้จ่ายลงไปได้อีกมาก

ประเทศเจ้าภาพส่วนใหญ่มักประสบปัญหาการขาดทุนแต่กลับมีหลายประเทศแข่งกันเสนอตัวเป็นเจ้าภาพ จนเป็นข้อสงสัยว่า เหตุใดหลายประเทศจึงมีความต้องการ เป็นเจ้าภาพการแข่งขัน ทั้งที่ประเทศเจ้าภาพต้องมีภาระเป็นอย่างมาก ในการจัดสรรงบประมาณประเทศเพื่อจัดเตรียมความพร้อม ด้านสถานที่แข่งขัน ระบบการคมนาคมและการสื่อสารในประเทศเจ้าภาพที่จัดงาน ตามที่คณะกรรมการจัดแข่งขันกีฬาโอลิมปิกกำหนด

แต่สิ่งที่ประเทศเจ้าภาพจะได้รับกลับคืนมาจากการจัดงาน คือ 1) เงินได้และกำไรจากการขายบัตรให้แก่ผู้เข้าชมที่เดินทางมาจากทั่วโลก 2) รายได้และกำไรจากการขายของที่ระลึก 3) รายได้จากค่าลิขสิทธิ์ในการถ่ายทอดแพร่ภาพการแข่งขันกีฬา รวมถึงค่าสปอนเซอร์ และ4) รายได้จากท่องเที่ยวและยกระดับการเป็นประเทศที่เป็นที่รู้จักจากประเทศทั่วโลก ทั้งในช่วงระหว่างการแข่งขันและระยะยาวหลังสิ้นการแข่งไปแล้ว

การแข่งขันกีฬาโอลิมปิกถือว่าการแข่งขันกีฬาของนักกีฬาสมัครเล่น แต่ในความเป็นจริง กีฬาบางประเภทกลับเป็นนักกีฬาอาชีพเข้าแข่งขัน เช่น กอล์ฟ เทนนิส

ส่วนกีฬาประเภทอื่น แม้นักกีฬาจะถือว่าเป็นนักกีฬาสมัครเล่นแต่ยังได้รับการสนับสนุนจากภาคเอกชนหรือรัฐบาลประเทศของตน เช่น ได้รับเบี้ยเลี้ยง ค่าตอบแทนจากการฝึกซ้อม และหากได้รับเหรียญรางวัลจากการแข่งขันกีฬาโอลิมปิก จะได้รับเงินรางวัลพิเศษสนับสนุนอีกเป็นจำนวนมาก ตลอดจนได้รับสิทธิเข้ารับราชการ เช่น ตำรวจ ทหาร จนมีสภาพเป็นนักกีฬากึ่งอาชีพ

การแข่งขันกีฬาโอลิมปิกมีกฎกติกา มารยาท ที่เป็นสากลอยู่หลายประการ บางครั้งแม้ว่านักกีฬาจะเก่ง แต่หากโค้ชไม่ทันเกมอาจแพ้ได้ เช่น การแข่งขันเทควันโดของน้องเทนนิส ที่ได้รับเหรียญทองโอลิมปิก หลายครั้งในการแข่งขันที่น้องเทนนิสสามารถเตะคู่แข่งขัน และควรจะได้คะแนนแต่คะแนนไม่ขึ้น โค้ชเชซึ่งเป็นโค้ชชาวไทย ได้ประท้วงทันทีจึงต้องย้อนดูคลิปบันทึกภาพเคลื่อนไหว และในที่สุดกรรมการต้องให้คะแนน หากโค้ชเชไม่ประท้วงให้ทันเกม น้องเทนนิสอาจไม่มีเหรียญทองโอลิมปิก เป็นของขวัญให้กับชาวไทย

หลักสำคัญของการแข่งขันกีฬาในระดับสากล ห้ามการล้มกีฬา หรือแกล้งแพ้ ซึ่งเป็นกรณีที่ยังไม่เคยเกิดขึ้นในการแข่งขันกีฬาโอลิมปิก เพราะนักกีฬาแต่ละประเทศมาด้วยเกียรติยศของประเทศตนเอง

หลักสำคัญอีกประการหนึ่งคือ ห้ามโด๊ปยา เพื่อให้เกิดสมรรถภาพเกินจริง เป็นการเอาเปรียบคู่แข่งขัน แม้การแข่งขันกีฬาจะเสร็จสิ้นไปแล้ว และผลการตรวจเลือดและปัสสาวะของนักกีฬา จะออกมาภายหลัง และปรากฏว่าผู้ชนะโด๊ปยา คณะกรรมการจัดการแข่งขันโอลิมปิกจะเรียกคืนเหรียญรางวัลที่ได้รับ เพื่อส่งมอบให้แก่ผู้ที่ได้คะแนนถัดไปที่มีความสามารถตามความเป็นจริง

ดังเช่น กรณีนักยกน้ำหนักของไทยในการแข่งขันกีฬาโอลิมปิกที่ปารีสนี้ แม้จะไม่ได้รับเหรียญรางวัล แต่มาพบการโด๊ปยาในภายหลังของผู้ได้รับเหรียญรางวัลนักยกน้ำหนักไทยอาจมีโอกาสเลื่อนตำแหน่งขึ้นมาเป็นผู้ชนะ และได้รับเหรียญรางวัลโอลิมปิกแทน

ในประเทศไทยมีกฎหมาย ที่บัญญัติไว้เกี่ยวกับเรื่องเหล่านี้เช่นกัน

กรณีการล้มกีฬาหรือแกล้งแพ้ถือว่า มีความผิดตามพระราชบัญญัติส่งเสริมกีฬาอาชีพ พ.ศ. 2556 ซึ่งกำหนดว่า ผู้ให้ ผู้รับ ผู้เรียกผลประโยชน์ เพื่อการล้มกีฬา มีโทษจำคุกไม่เกิน 5 ปี หรือปรับตั้งแต่ 200,000-500,000 บาท ส่วนกรณีผู้ตัดสิน เรียกหรือรับผลประโยชน์เอง มีโทษจำคุก 1-10 ปี หรือปรับ 300,000-600,000 บาท

กรณีโด๊ปยา ถือว่ามีความผิดตามพระราชบัญญัติควบคุมการใช้สารต้องห้ามทางการกีฬา พ.ศ. 2555 มีโทษถูกตัดสิทธิเข้าร่วมแข่งขันภายในระยะเวลาที่กำหนด หรือตัดสิทธิเข้าร่วมการแข่งขันกีฬาทุกรายการตลอดชีวิต

นักกีฬาที่ประสบความสำเร็จได้รับเหรียญรางวัลในการแข่งขันกีฬาโอลิมปิกจะได้รับการต้อนรับ ประหนึ่งราวกับ วีรบุรุษ วีรสตรี ซึ่งเป็นเรื่องที่ดี

สังคมควรนึกถึงนักกีฬาที่ทุ่มเทฝึกซ้อมอย่างหนักแม้ไม่ประสบความสำเร็จและไม่ได้รับเหรียญรางวัลรวมถึงโค้ชผู้ฝึกสอน และผู้ร่วมงานทั้งหลาย ที่เป็นผู้ปิดทองหลังพระด้วย

                                               ………………….